Groen Gas

De productie van groen gas bedraagt momenteel op jaarbasis 5 PJ, de biogasproductie bedraagt ca. 9 PJ. De ambitie van het klimaatakkoord is om het volume van hernieuwbare gassen te laten groeien tot 70 PJ (2 miljard m3) in 2030. Tot nu toe zijn met name vergistingsprojecten ontwikkeld. Vergassingstechnologie (thermische vergassing en superkritische watervergassing) hebben de potentie om in de toekomst grootschalige productie van hernieuwbaar gas uit biomassa en reststromen mogelijk te maken, in aanvulling op de vergistingsroutes. Daarnaast kunnen allerlei chemische componenten worden geproduceerd voor de biobased economy. Deze technologieën bevinden zich op TRL-niveau 6/7.

Om deze ambitie te kunnen realiseren, zijn verschillende technologieën beschikbaar. Op hoofdlijnen is er voor de productie van groen gas onderscheid te maken in twee categorieën:

  • De bestaande, in de praktijk breed toegepaste technologieën op basis van vergisting, zoals monomestvergisting en allesvergisting. De uitdaging bij deze projecten is herhaalbaarheid met betrekking tot het aantal installaties (bijvoorbeeld monomestvergisting) en/of opschaling van de omvang per installaties (grootschalige en industriële vergistingsprojecten). Hogedrukvergisting wordt ook onder deze categorie beschreven omdat het over vergisting gaat; qua marktrijpheid bevindt deze technologie zich in de demofase (TRL8) en wordt nu nog niet breed toegepast. 

  • De nieuwe technologieën op basis van superkritische en thermische vergassing die zich nu in de pilotfase bevinden en waarbij de eerste demo’s worden voorbereid. De uitdaging bij deze categorie is technologieontwikkeling van TRL6/7 naar TRL8/9 via opschaling van pilot- tot demonstratieprojecten en daarna brede implementatie. De verwachting is dat vergassingsprojecten zich in een grootschalige, industriële omgeving kunnen ontwikkeling omdat schaalgrootte vereist is om tot rendabele business cases te komen.

Om het groen gas volume fors te laten groeien, is het van belang de kostprijs te verlagen en steeds meer waarde uit biomassa te halen. Biomassaraffinage en meervoudige verwaarding zijn sleuteltechnologieën, het innovatieprogramma richt zich met name op de productie omdat daar de grootste uitdagingen liggen.

Innovatie-agenda

Voor het behalen van de ambitie om de geproduceerde hoeveelheid groen gas op te schalen van ca. 150 miljoen m3 in 2020 naar 2 BCM groen gas in 2030 zal alles uit de kast gehaald moeten worden. Innovatie speelt daarbij een sleutelrol omdat nog niet alle benodigde innovaties zo ver zijn ontwikkeld en/of geïmplementeerd dat de benodigde opschaling mogelijk is. De groen gas sector, waarin ca. 100 bedrijven/organisaties in Nederland actief zijn, is nu nog relatief beperkt qua omvang (een indicatieve omzet van ca. € 130 miljoen in 2019) maar heeft de potentie om uit te groeien tot een relevante economische pijler met een geschatte omzet van € 1,6 miljard per jaar in 2030.

Er is een stevige innovatieagenda voor groen gas nodig. Deze innovatieagenda bestaat uit vier programmatische sporen:

  1. Op de korte termijn, in de periode 2020-2023, ondersteunen van opschaalbare en repeteerbare conversietechnologieën (superkritisch en thermisch vergassen) die tegen demonstratie en marktintroductie aan zitten en die de potentie hebben om een breed scala aan beschikbare, met name laagwaardige, biomassastromen op grotere schaal om te zetten in groen gas. De nadruk zou op technieken die zich nu in TRL6/7 bevinden moeten liggen en die nog een beperkte ondersteuning nodig hebben om tot demonstratie en implementatie (TRL9) te komen. De grootste budgetvraag ligt op dit onderdeel vanwege de verwachte omvang van projecten.
  2. Op de korte termijn, in de periode 2020-2025, finetunen van (bijna) bewezen technologie (vergisten) zodat efficiency, kosten, diversiteit aan biomassa-input en productie van groen gas continu verbeterd worden. Hiermee kunnen verbeteringen en grotere volumes groen gas worden gerealiseerd, maar verbeteringen hebben waarschijnlijk potentieel minder impact dan onder A. Daarom is een lager budget nodig dan onder A. 
  3. Op de korte termijn ondersteunen van de bredere marktintroductie en opschaling van groen gas, gericht op snellere realisatie van projecten waarbij naar mogelijkheden wordt gezocht om de maatschappelijke impact te minimaliseren en de maatschappelijke waarde te maximaliseren. Hierbij staat centraal dat gezocht wordt naar bredere betrokkenheid van maatschappelijke stakeholders bij de realisatie van het groen gas potentieel en het aanpassen van institutionele belemmeringen.
  4. Op de langere termijn, in de periode 2020-2030, ontwikkelen van nieuwe opties die maximaal inspelen op de transitie naar een circulaire economie, zoals bioraffinage en productie en toepassing van nieuwe biomassastromen (zoals zeewieren). Deze opties leiden naar verwachting pas later in deze periode tot resultaat, maar het is noodzakelijk om er nu mee te beginnen.

Meer informatie

Ruud Paap, programmanager
E: @email
T: (+31) 06 1057 9984

Voorbeeldprojecten

De projectendatabase geeft een goed overzicht van relevante projecten op dit terrein. Binnen TKI Nieuw Gas kan op vergisting en vergassing worden gezocht.