Artificiële intelligentie als sleutel voor 'wicked problems' in de energietransitie

Nieuwsbericht |
Digitalisering
|
Presentatie SAPAI en Nederlandse AI Coalitie 16

Op 8 oktober 2019 lanceerde het kabinet de Nederlandse AI-coalitie met het Strategisch Actieplan voor Artificiële Intelligentie. Een samenwerking tussen overheid, bedrijfsleven en kennisinstellingen om de kansen te grijpen die kunstmatige intelligentie als techniek te bieden heeft. Innovatie in de energiesector is 1 van de 3 toepassingsgebieden van dit actieplan. De Topsector Energie ziet Artificiële Intelligentie (AI) als een sleutel voor het oplossen van een aantal -nu nog- zeer uitdagende problemen.

De klimaatopgave is zo mogelijk de grootste opgave van onze tijd. Daarvoor kunnen we uitstekend gebruik maken van AI. Het halen van de klimaatambities is complex, omdat we totaal nieuwe werkelijkheden bouwen. Daarbij is nog een groot aantal ‘wicked problems’. Zie bijvoorbeeld de zoektocht van het overbelaste elektriciteitsnet, waterstof als nieuwe energiebron of ook het slim inrichten van de windmolenparken op zee waarbij we rekening moeten houden met natuur, visserij etcetera.

Tijs Wilbrink (strategisch verbinder Digitalisering bij de Topsector Energie): “De kunst is om door deze complexiteit te navigeren en besluitvormers van de juiste informatie te voorzien. Tegelijkertijd hebben we nog geen totaalbeeld. We kunnen de problemen, en dus de oplossingen, niet goed overzien. Mede omdat we de beschikbare databronnen en analyses niet op elkaar hebben afgestemd. Juist daarin kan AI een totaalbeeld maken.”

Kansen in de industrie

De grootste kansen voor AI bij de energietransitie liggen bij de industrie, de digitale Noordzee en in de systeemintegratie. Daar gaat de Topsector mee aan de slag. De industrie heeft een forse uitdaging om CO2-uitstoot te beperken. Daarvoor moeten nieuwe installaties en nieuwe businessmodellen gebouwd worden. Dat creëert investeringsonzekerheden die men wil minimaliseren. AI moet hier de strategische opties verkennen die alles samenbrengen; van de investeringsagenda’s tot de technische (on)mogelijkheden van de productieketens en de nieuwe energiedragers (zoals waterstof).

Noordzee

In de Noordzee liggen de grootste kansen voor windmolenparken. Tegelijkertijd is het ons grootste natuurgebied en visserijgebied. Er is veel data beschikbaar, maar databronnen zijn niet aan elkaar gekoppeld. Daardoor ontbreekt een totaalplaatje.

Een goede data-infrastructuur moet de basis vormen voor nieuwe AI-toepassingen in ons nationale iconisch watermanagement. We richten ons op het uitdragen van de visie op een digitale Noordzee, waarin meervoudig ruimtegebruik samengaat in ecologische systemen en ruimte biedt voor onderzoek en ontwikkeling.

Tijdens de transitie moeten we overstappen van ‘oude’ energiedragers (fossiele brandstoffen) naar nieuwe energiedragers. Op dit moment kunnen we nog niet zonder de fossiele brandstoffen. Het is continue zoeken naar een optimum. Wanneer nieuwe energiestromen samenkomen, is operationele sturing noodzakelijk die rekening houdt met vele factoren zoals weersinvloeden, marktprijzen, energievraag en uitstoot. We organiseren dat bestaande AI-toepassingen worden toegepast op een fysieke energiehub. Die maakt het mogelijk om beter te voorspellen en in te spelen op het continue veranderende energiesysteem.

Wat is de AI-Coalitie?

De Nederlandse AI-Coalitie is een publiek-private samenwerking die juist al deze partijen samenbrengt met als doel elkaar te versterken en helpen en te zorgen voor synergie, zodat Nederland kiest voor een geheel eigen aanpak waarbij we de vruchten van AI ten volle plukken met kansen voor iedereen. Meedoen met de Nederlandse AI Coalitie betekent:

  •     snel kunnen starten met nieuwe initiatieven en projecten
  •     het bundelen van krachten, snel kunnen leren van anderen en niet alles zelf hoeven uitvinden
  •     toegang hebben tot relevante contacten en organisaties in het Nederlands AI-veld
  •     partner zijn bij nieuwe investeringsimpulsen voor AI
  •     meewerken aan een sterke propositie van Nederland op het gebied van kennis en innovatie in Europa

Meer weten

Al-Coalitie